Katalogi numizmatyczne: Kopicki, Parchimowicz, Krause, RIC i inne
Zaktualizowano:
Numer katalogowy to „dowód tożsamości” monety: pozwala odróżnić odmiany, porównać ceny i znaleźć dokładny opis. Katalogów jest wiele, a każdy obejmuje inny wycinek numizmatyki. Poniżej krótki przewodnik po najważniejszych z nich i wskazówki, jak zapisywać odwołania w kolekcji.
Po co numer katalogowy
Opis typu „denar, srebro, XII wiek” zwykle pasuje do wielu odmian. Numer z katalogu wskazuje konkretną: z właściwym nominałem, rokiem, odmianą stempla czy mennicą. Ułatwia też wyszukanie monety na aukcjach, porównanie cen i rozpoznanie fałszerstwa lub kopii.
Ten sam egzemplarz bywa opisany w kilku katalogach równocześnie, z różną numeracją. Warto zapisywać wszystkie odwołania, które znasz, bo sprzedający i kupujący często posługują się różnymi.
Katalogi polskich monet
| Katalog | Czego dotyczy (w skrócie) |
|---|---|
| Kopicki | Wielotomowy katalog polskich monet i banknotów, uporządkowany epokami; często cytowany w opisach aukcji |
| Parchimowicz | Katalog polskich monet XX i XXI wieku; powszechnie używany przez sklepy i domy aukcyjne |
| Hutten-Czapski | Klasyczny katalog kolekcji polskich monet i medali (przełom XIX i XX wieku); od niego pochodzi skala rzadkości używana w Polsce |
| Gumowski | Prace Mariana Gumowskiego o monetach średniowiecznych i nowożytnych dawnej Polski |
Opisy są skrótowe i mają ułatwić orientację. Dokładny zakres, układ numeracji i wydanie sprawdź w samym katalogu.
Katalogi monet świata i starożytnych
| Katalog | Czego dotyczy (w skrócie) |
|---|---|
| Krause (KM#) | Standard Catalog of World Coins: monety świata od 1601 roku, uporządkowane według krajów; numery zapisuje się jako KM# |
| RIC | Roman Imperial Coinage: wielotomowy katalog monet cesarstwa rzymskiego |
| RRC (Crawford) | Roman Republican Coinage: standardowy katalog monet republiki rzymskiej |
| Davenport (Dav.) | Katalogi dużych srebrnych monet europejskich, w tym talarów i koron |
| Numista | Bezpłatna internetowa baza monet świata; wygodna, ale dane pochodzą od społeczności, więc przy ważnych egzemplarzach warto je potwierdzić w katalogu drukowanym |
Jak znaleźć swoją monetę w katalogu
- Ustal kraj, epokę i nominał. Katalog dobierasz do tego, co masz w ręku: inny dla denara piastowskiego, inny dla monety II RP.
- Odczytaj rok, napisy i znak mennicy, a potem porównaj rysunek awersu i rewersu z ilustracjami typów w katalogu.
- Sprawdź wagę, średnicę i kruszec. Jeśli nie zgadzają się z opisem, możesz mieć inną odmianę, a czasem podróbkę.
- Zapisz numer, wariant i wydanie katalogu, z którego go masz.
Typowe pułapki
- Numeracja zmienia się między wydaniami: ten sam numer z innego wydania może oznaczać inną monetę.
- Ceny w katalogach są orientacyjne i szybko się dezaktualizują. Traktuj je jako punkt wyjścia, a nie wycenę.
- Katalog opisuje typy, a nie konkretne egzemplarze. Stan i wady oceniasz samodzielnie (skale stanu).
- Bazy internetowe tworzone przez społeczność mogą zawierać błędy. Przy cennych monetach potwierdź dane w katalogu drukowanym.
Jak poprawnie cytować katalog
Odwołanie składa się z nazwy katalogu i numeru, na przykład „Kopicki 1234” albo „KM# 56”. Jeśli numeracja różni się między wydaniami, dopisz rok lub numer wydania. Przy odmianach dodaj oznaczenie wariantu (litera po numerze albo dopisek w uwagach).
- Zapisuj nazwę katalogu w jednej, stałej formie (zawsze „Krause / KM”, nigdy raz „KM”, raz „Krause”), żeby móc później filtrować kolekcję.
- Dopisz źródło, z którego przepisujesz numer: katalog, opis aukcji, strona internetowa.
- Gdy katalog podaje także rzadkość lub wycenę, zapisz to osobno razem z nazwą skali (skale rzadkości).
Odwołania do katalogów w NumiStack
Do jednej monety możesz dodać dowolnie wiele odwołań katalogowych: dla każdego podajesz nazwę katalogu, numer i opcjonalną uwagę (na przykład wariant). Dzięki temu karta monety pokazuje wszystkie numery, jakimi posługują się sprzedający i kolekcjonerzy, a Ty szybko wyszukujesz egzemplarze. Skaner AI przy rozpoznawaniu monety sugeruje także numery katalogowe, ale zawsze sprawdź je w katalogu.
Zobacz też: Jak skatalogować kolekcję monet.